TÜRKİYE BANKALAR BİRLİĞİTürk Lirası Referans Faiz Oranı TRLIBOR Uygulaması

Türk Lirası Referans Faiz Oranı (TRLIBOR) tespit edilmesine ilişkin olarak Türkiye Bankalar Birliği tarafından 2000 yılı içerisinde çalışmalar yapılmıştır. Ancak, yaşanan ekonomik ve finansal gelişmeler nedeniyle, 2001 yılı başında başlaması planlanan uygulama geçici olarak ertelenmiştir. Ekonomik gelişmeler doğrultusunda TRLIBOR'un tespit edilmesine ilişkin çalışmalara 2002 yılında yeniden başlanmış ve uygulamanın 1 Ağustos 2002 tarihinde başlamasına karar verilmiştir.

TRLIBOR, Türk Lirası Bankalararası Satış Oranı olarak tespit edilen referans faiz oranının kısaltmasıdır.

TRLIBOR işlem ve uygulama esaslarını tespit eden "TRLIBOR Belirlenmesine İlişkin Kurallar" Birlik Yönetim Kurulu'nun 16 Nisan 2002 tarihli toplantısında görüşülmüş ve aşağıda yer alan kriterleri yerine getiren tüm bankaların katılımı ile sabitleme seansının yapılarak, TRLIBOR Oranının Türkiye Bankalar Birliği tarafından ilan edilmesine karar verilmiştir.

TRLIBOR sabitleme seansına katılma kriterleri;

  • Yönetimi ve denetimi Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu'na devredilmemiş olmak,
  • 31 Aralık 2001 tarihli bilanço büyüklüğüne göre aktif toplamı minimum 1 milyar ABD Doları büyüklüğünde olmak,
  • Yapılacak işlemlerde 1 milyon TL kotasyon girmeyi ve bu işlem büyüklüğünden işlem yapmayı kabul etmek,
  • TRLIBOR Belirlenmesine İlişkin Kuralları kabul ettiğini TBB'ye yazılı olarak bildirmek.

Katılımcı bankalar 1 Temmuz - 30 Haziran dönemini içeren 1 yıllık süre için seçilmektedir. Söz konusu kriterleri yerine getiren ve sisteme katılmayı taahhüt eden bankalar için tıklayınız.

Uygulamanın sağlıklı bir şekilde yürütülmesi, işlem esaslarında gerekli görüldüğünde değişiklik yapılması ve katılımcı bankalar arasında anlaşmazlıklar olduğunda hakemlik görevi yapmak üzere, Birlik Yönetim Kurulu kararı ile "İdare ve Tahkim Kurulu" atanmıştır. İdare ve Tahkim Kurulu, katılımcı bankaların kendi aralarında yaptıkları seçim sonucu oluşmuştur.

TRLIBOR mesai günlerinde, data sağlayıcı kurumların TRLIBOR sayfalarında saat 11:15'de Türkiye Bankalar Birliği tarafından yayınlanacaktır. Bankalar arasında TRLIBOR sayfasında 10:30-11:15 saatleri arasında yapılan işlemlerde, 10:55-11:05 saatleri arasında girilen kotasyonların 5 defa tesadüfi olarak alınması, her vadede en yüksek ve en düşük üç kotasyonun çıkartılarak, kalan kotasyonların satış tarafının aritmetik ortalamasının alınması suretiyle tespit edilmektedir. TRLIBOR, Günlük, 1 hafta, 1 ay, 2 ay, 3 ay, 6 ay, 9 ay ve 12 ay oranları olmak üzere 8 ayrı vadede ilan edilmektedir.

TRLIBOR sisteminin işleyişindeki etkinliğin artırılmasını teminen Kurallar İdare ve Tahkim Kurulu’nda sürekli gözden geçirilmekte ve Yönetim Kurulu kararı doğrultusunda güncellenmektedir. Mevcut kurallar için tıklayınız. 5 Mayıs 2006 tarihli Yönetim Kurulu kararı doğrultusunda TRLIBOR’a ilave olarak TRLIBID (Türk Lirası Bankalararası Alış Oranı) 3 Temmuz 2006 tarihi itibariyle ilan edilmeye başlanmıştır.

Türkiye'de gerek bankaların kendi aralarında yaptıkları işlemlerde, gerekse müşterileri ile yaptıkları işlemlerde esas alınabilecek bir referans faiz oranı olmaması sorununun, TRLIBOR ve TRLIBID uygulamasının başlaması ile büyük ölçüde çözüleceği düşünülmektedir.